Archief van
Tag: speelgoed

Wat is er van de goede voornemens 2017 gekomen?

Wat is er van de goede voornemens 2017 gekomen?

Voornemens of doelen?

Eind december 2016 maakte ik, zoals elk jaar, goede voornemens voor 2017. Tijd voor een kritische evaluatie van deze voornemens, want wie A zegt, moet tenslotte ook B zeggen. Ik heb een jaar de tijd gehad om er wat mee te doen. Nu maar eens checken wat er van is gekomen…

Puin ruimen

Met stip op 1 stond puin ruimen. En driemaal hoera voor mij, want ik heb dit voornemen met vlag en wimpel kunnen afstrepen dit jaar. Moest ook wel, want met de verhuizing naar 70m2 kon er niet zoveel mee. Ik heb het boek van Marie Kondo (‘opgeruimd’) gelezen en een aantal van haar (soms drastische) maatregels doorgevoerd. Met als resultaat karrenvrachten vol afval en zooi richting kringloop en de vuilstort. Een groot gedeelte van onze inboedel staat nog opgeslagen bij een goede vriendin. Met de tweede verhuizing hebben we opnieuw een ‘herevaluatie’ kunnen doen, en is onze spullenzooi al aardig uitgedund.

Goed speelgoed

Een voornemen die daaruit voortvloeide, was: alleen maar ‘goed’ speelgoed in huis laten komen. Met andere woorden, geen zooi meer. Hm. Dat laatste blijft nog lastig in de praktijk, maar het is wel gedeeltelijk gelukt te ‘ontspullen’. Op de verjaardagen en de laatste pakjesavond was al een duidelijk verschil merkbaar: minder speelgoed, en betere kwaliteit. Maar wat is ‘goed’ speelgoed? Dat vraagt nog om verder onderzoek komend jaar.

Meer inbreng

Een ander voornemen was de kinderen meer inbreng te geven. Ja, dat is min of meer vanzelf gelukt: zo kiezen de kinderen (ja ook Signe) vrijwel altijd zelf hun kleren uit, waardoor zij altijd tevreden zijn met wat ze dragen. Ik neem ze ook graag mee met winkelen en vraag dan hun mening als ze bijvoorbeeld nieuwe schoenen nodig hebben. Als er boodschappen gedaan moeten worden, vraag ik de kinderen wat zij graag willen hebben aan groentes of gerechtjes (mits gezond), en dat halen we dan ook. Dit is een makkelijke, en leuke manier om ze meer deelgenoot van deze dingen te maken.

Meer samen doen

Een belangrijk voornemen was meer tijd samen, zonder kinderen. En ook dit is gelukt! Zij het min of meer door de samenloop van omstandigheden. Omdat we graag door wilden klussen, zijn de kinderen regelmatig opgevangen door vrienden en familie, waardoor Steef en ik samen meer tijd doorbrachten. Misschien minder romantisch dan een dagje naar de kerstmarkt, maar wel net zo gezellig (ja echt) en effectief. We hadden mazzel dat de kinderen uit logeren waren toen het Big Rivers was, waardoor we toen elke avond ook nog de stad in konden duiken. Toen het even spannend was of de uitslag van de onderzoeken goed of slecht zou zijn, hebben Steef en ik in het moment geleefd, en zijn we wekelijks naar een concert gegaan. Daarna had ik door mijn operatie en mijn hersteltijd daarna ook opvang voor de kinderen geregeld, en was Steef vaker thuis voor mij, om me te helpen. Ook minder romantisch, maar wel heel fijn dat dit mogelijk was. Voornemen voor 2018 blijft wel om eens samen een nachtje weg te gaan.

Sportief gebied

Wat betreft mijn voornemens op sportief gebied: daar kan een dikke streep doorheen. 2017 was helaas geen goed jaar voor mij op dit gebied, met de langdurige knieblessure, vervolgens de onmogelijkheid om te kunnen sporten omdat Steef dan weg was en ik bij de kinderen bleef, en daarna mijn gezondheidsproblemen en operatie. Het lijkt er wel op dat alles herstelt zoals het moet, en met een beetje mazzel kan ik in januari voorzichtig beginnen met de opbouw. Maar de 20km schuif ik voorlopig nog even op de lange baan!

Zakelijk gebied

Op zakelijk gebied wilde ik meer naar buiten treden en verantwoordelijkheden nemen. Dat is gebeurd. Ook hebben we eindelijk ons droompand gevonden om er een praktijk aan huis te beginnen. Weer een vinkje dus!

Blog

Wat mijn blog betreft ben ik minder succesvol gebleken qua voornemens. Ik heb begin van dit jaar een kalender gekocht, met de intentie hierop vooruit te plannen en rekening te houden met actualiteiten. Deze kalender heb ik sinds de aanschaf niet meer teruggezien, laat staan dat dit plan van de grond kwam. Ook het schrijven van reviews is nog te weinig gebeurd en wil ik graag doorschuiven naar 2018 als voornemen.

Al met al ben ik niet ontevreden. Een aantal voornemens schuif ik door naar 2018, waar ik later een blogje over schrijf.

Pakjesavond 2.0

Pakjesavond 2.0

Minder cadeaus, meer lol

Het lijkt wel een thema van me. Al eerder verwonderde ik me over de vermenigvuldigende eigenschappen van al dat felgekleurde plastic ruimte opslokkende materiaal en trachtte ik met de verhuizing naar een flatje korte metten te maken met deze verzameldrift. Ik merkte dat het krijgen van zakgeld een groot verschil maakte in de dankbaarheid die de kinderen voelden voor hun spullen en ook recent trok ik weer de conclusie: less is more.

We leven in overvloed

December, de maand van sinterklaas, pakjesavond, schoencadeautjes, en bergen cadeaus onder de kerstboom. En misschien als je een beetje pech hebt, is je kind ook nog eens jarig rond deze periode. Wat moet je in hemelsnaam geven!? Het is de huidige tijdsgeest, dat we in de luxe en welvaart leven wat een probleem met zich meebrengt waar we in onze eigen kindertijd zelfs maar geen voorstelling van konden maken: die van overvloed, die van tevéél. Onze kinderen worden gek gemaakt met al die spullen, en ik als ouder eerlijk gezegd ook. Maar recent, door de samenloop van omstandigheden, ontdekte ik iets moois wat ik met jullie wil delen. Iets om bij stil te staan.

Noodgedwongen aanpassingen

Zoals de meesten van jullie weten ben ik recent geopereerd. Ik wist ongeveer 3 weken van tevoren de datum, en had dus 3 weken om de reeds geplande en toekomstige afspraken en plannen om te gooien. Aangezien mijn operatie eind november was, betekende dat geen traditionele pakjesavond voor ons. In overleg hebben we toen besloten pakjesavond dit jaar anders aan te pakken en te vieren met de intocht van Sinterklaas. Er bleef namelijk weinig keus over in dat korte tijdsbestek en bovendien was er krap tijd om de nodige inkopen te doen. De jaarlijkse lootjes zijn dit keer dan ook niet getrokken.

Geef een doe-cadeau

Dit bracht ons in een positie dat we in korte tijd overlegden hoe we het deden. Nog vóór ik wist dat ik dan geopereerd zou worden, had ik de wens om geen speelgoedcadeaus te geven (want wát moet je in vredesnaam geven), maar bijvoorbeeld gezamenlijk een dagje uit te geven. Gelukkig vond de rest van de familie dit ook een goed idee, en hebben we de cadeaus verder zeer bescheiden gehouden: praktische cadeaus, zoals kleding en een nieuwe schooltas en één speelgoedcadeau van opa en oma.

Tevreden met minder

Dit jaar dus geen stapels cadeaus, geen verzadiging halverwege de avond, geen achteloze gebaren met het wegwerpen van pakjes, geen ontevreden gezichten omdat ‘die meer heeft dan die’, geen tellen van de hoeveelheden waar ik spontaan eczeem van krijg. Nee. De kinderen waren blij met wat ze kregen. Sterker nog! De rest van die middag en avond hebben zij gespeeld met het speelgoedcadeau dat ze kregen. En de dag erna ook. En de week erna nog steeds. Ze waren blij met hun cadeau, en werden niet lamgeslagen door de hoeveelheid, maar het was overzichtelijk.

Dankbaarheid stimuleren

Ik was aangenaam verrast. Er werd niet gevraagd om meer, ze waren tevreden en het was goed zo. Het maakte maar weer eens duidelijk dat minder vaak meer is. Dat kinderen gewoon prima tevreden zijn met minder, wanneer er geen vergelijk is. Het deed me denken aan mijn eigen jeugd, toen ik naast de nieuwe sloffen, chocoladeletter en warme sokken, mijn cadeau kreeg, dubbel ingepakt omdat ik hem zo verlangde: mijn potlodendoos. Nog steeds heb ik deze potloden, waar ik al die jaren zuinig op ben geweest. Laten we met z’n allen proberen deze dankbaarheid weer een beetje terug te geven aan onze kinderen. Ik weet zeker dat zij er ons dankbaar voor zullen zijn.

9 redenen om te kiezen voor de speel-o-theek

9 redenen om te kiezen voor de speel-o-theek

Blij door de speel-o-theek

Hoewel de bibliotheek toch algemeen bekend is, blijft de speel-o-theek een beetje achter in populariteit. Onterecht! Oké, het klinkt een beetje duf… ‘speel-o-theek’, maar elke keer als ik er weer ben en ik de kasten snuffel, heb ik moeite mezelf te beperken tot drie stuks speelgoed. Want telkens als ik daar ben, word ik zelf weer een beetje kind.

Stempels

Struinend tussen de rekken verkleedkleren of de stapels gezelschapsspellen (van peuterleeftijd tot de volwassen leeftijd) baan ik me een weg naar een geschikte keuze voor onze dreumes. Ik heb net de glijbaan, boodschappen kar met mini-boodschappen en een V-tech trein met dieren ingeleverd. Dat kostte me 3 stempels voor 3 weken. Een stempel is ongeveer €0,25.

Speel-o-theken in de buurt

Wij zijn al sinds dat Meia klein was, lid van Speel-o-theek de Knuffelbeer in Sliedrecht. We kozen voor deze speel-o-theek vanwege het grote aanbod speelgoed en de openingstijden, die vooral ’s avonds zijn, wat ons goed uitkomt. Maar ook dichter bij Dordrecht heb je speel-o-theken. Zo is er sinds kort speel-o-theek Pip&Zo geopend, in Stadspolders. Ook in Krispijn zit er een speel-o-theek in het buurtcentrum Koloriet. Speel-o-theken zijn vaak begonnen vanuit een stichting en draaien volledig op vrijwilligers en subsidies. Zo heeft MEE ook een speel-o-theek in Zwijndrecht, die zowel geschikt is voor mensen met een verstandelijke beperking als mensen zonder beperking. Om speel-o-theken te laten blijven bestaan, is het daarom nodig dat er voldoende leden en vrijwilligers zijn: overweeg daarom vooral eens een lidmaatschap!

Duur speelgoed

Als vrienden en familie over de vloer komen, zijn ze vaak al snel in de ban van het speelgoed dat er staat: ‘wat gaaf die houten hijskraan!’, of: ‘dat V-tech speelgoed is toch hartstikke duur?’. Als we dan uitleggen dat het van de speel-o-theek komt, reageren ze verbaasd. Ik lees hun blikken: ‘daar hebben ze toch alleen maar ouwe suffe rommel?’. Niet dus.

Nieuwe materialen

De speel-o-theek is juist zo geweldig omdat ze stikken van het nieuwste en hipste speelgoed. Speelgoed dat je met sinterklaas en kerst hard voorbij loopt omdat het gewoonweg onbetaalbaar is. Of vaak niet eens te koop in de gewone speelgoedwinkels. Dát speelgoed hebben ze. Plus nog veel meer! Bovendien kun je je wensen voor nieuw speelgoed in de ideeënbus gooien en wordt er elke zoveel maanden weer nieuw materiaal gekocht.

Categorieën en leeftijden

De kasten in de speel-o-theek zijn gerangschikt op categorie of leeftijd. Zo is er constructiemateriaal (bouwmateriaal, lego, knex), fantasiespeelgoed (bijvoorbeeld poppen, verkleedkleren of playmobil), creatieve spullen (muziekinstrumenten, stempels, knutselsets), buitenspeelgoed (van skelters tot watertafels en glijbanen), educatief speelgoed (mozaïek, kralen, alles met letters en tellen), puzzels en spellen.

9 redenen om voor de speel-o-theek te kiezen

Het is ergens vreemd dat speel-o-theken niet zo populair zijn, want er zijn zoveel voordelen te noemen! We sommen er alvast 9 voor je op:

  1. Je mag elke 3 weken nieuw speelgoed uitzoeken, zo heb je altijd gevarieerd speelgoed thuis;
  2. Je hebt de mogelijkheid om duur speelgoed heel goedkoop uit te proberen voordat je het eventueel zelf koopt, zo heb je nooit meer een miskoop;
  3. Je hebt altijd wat nieuws voor je kind, passend bij de leeftijd en de interesses, zo blijft het speelgoed leuk;
  4. Er is speelgoed voor iedereen: van baby tot puber kun je er terecht. Er zijn activity centers maar ook technisch lego en spellen van het populaire smartgames. Bovendien zijn er heel veel gezelschapsspellen die je met het hele gezin kunt doen;
  5. Je bespaart een heleboel geld, een pluspunt in de huidige economische crisis. Lidmaatschap ligt rond de €20 per jaar, per stuk speelgoed betaal je ongeveer €0,25 voor minimaal 3 weken (soms langer als er vakanties in vallen);
  6. Je hebt de kans verschillende materialen uit te proberen, ook materialen die je niet zomaar kunt kopen zoals montessorimaterialen, veel houten speelgoed of educatieve materialen;
  7. Het scheelt een heleboel ruimte in je huis: een grote glijbaan, een keuken of winkeltje breng je na een paar weken gewoon weer terug. Doordat je het speelgoed na 3 weken weer inlevert voorkom je de eerder beschreven speelgoedtroep waardoor je omkomt in de hoeveelheid speelgoed.
  8. Je leert je kind verantwoordelijkheid dragen voor de spullen, want ze moeten in goede staat en compleet weer worden teruggebracht;
  9. Doordat je zorgt voor afwisseling in speelgoed geef je je kind nieuwe prikkels en uitdagingen wat goed is voor de ontwikkeling.

Geïnteresseerd geworden? Klik op de links in het artikel om meer te lezen over de genoemde speel-o-theken.

Het belang van fantasie voor kinderen

Het belang van fantasie voor kinderen

Fantasie als bouwsteen voor ontwikkeling

Fantasie heeft voor mijn gevoel een beetje een ambivalente betekenis. Aan de ene kant wordt het als iets positiefs gezien. Bijvoorbeeld als we het over spelende kinderen hebben, dan klinkt er iets in door dat iets weg heeft van naïviteit of onschuld. Alsof een kind nog niet beter weet en het gebruiken van fantasie daarom door de vingers wordt gezien. Het is tegelijkertijd een fenomeen dat iets veroordelends met zich meebrengt: ‘wat een grote fantasie heb jij zeg!’ kan dan eerder als een verwijt klinken dan als een compliment.

Fantasie heeft een functie

Er is iets geks aan de hand. Want fantasie is, net zoals dromen en het onderbewustzijn, een natuurlijk deel van ons mens zijn. Het dient ook ergens voor, het heeft een functie, al is die soms op het eerste oog niet duidelijk. Wat mij betreft is de fantasieontwikkeling van kinderen daarom één van de meest onderbelichte en ondergewaardeerde stukken in de ontwikkeling bij kinderen. Ik zal uitleggen waarom.

Doen alsof spel

Fantasiespel is niet doelloos. Sterker nog, het is superbelangrijk! Jonge kinderen maken allemaal dezelfde fases door in de ontwikkeling van hun fantasie. Dat begint met doen alsof, zo rond het eerste jaar. Ineens zie je je dreumes met een doekje achter je aan lopen om ‘mee te helpen’ afstoffen, of pakt het de borstel om haar eigen haartjes te kammen. Het is de eerste stap naar fantasie, maar richt zich nog op het nadoen van de werkelijkheid. Rond de 18 maanden wordt de eerste fantasie gebruikt. En dit is een grote mijlpaal in het leven van een kind: want naast de concrete werkelijkheid, wordt nu ineens een heel andere dimensie mogelijk. De verzonnen werkelijkheid, de fantasiewereld, waarin alles mogelijk wordt. Ook hierbinnen heb je verschillende ontwikkelingsfases, die uitleggen hoe deze fantasieontwikkeling steeds genuanceerder wordt. Greenspan heeft daar heel veel over geschreven. Bijvoorbeeld in deze boeken. Een andere keer ga ik dieper in op deze ontwikkelingsfases.

Fantasie geeft sociaal inzicht

Wat werken voor volwassenen is, is spelen voor een kind. Het is de belangrijkste dagbesteding, en essentieel om alle vaardigheden in te ontwikkelen voor het goed kunnen functioneren als mens. In fantasie en spel worden bijvoorbeeld de belangrijkste sociale vaardigheden, het sociaal inzicht en de empathie ontwikkeld. Want in fantasiespel stel je je iets voor, je bedenkt hoe iets kan zijn, voor jou en de ander. Je anticipeert hierop, oefent met reacties, oefent met gedrag zoals je die later ook in echte situaties gebruikt. In fantasiespel leren kinderen dus alle voorwaarden voor goed sociaal contact. Niet voor niets is ‘speltherapie’ een zeer waardevolle en effectieve behandelmethode, met name bij jonge kinderen. Hetzelfde geldt voor symbooldrama, een door mij veel gebruikte behandelmethode die in Duitsland één van de meest gebruikte methodes is, maar hier nog relatief onbekend.

Verstoorde fantasieontwikkeling

Ook bij symbooldrama speelt fantasie een grote rol, en wordt het gebruikt als krachtbron voor herstel. Zowel bij kinderen als bij volwassenen. Om van deze innerlijke krachtbronnen gebruik te kunnen maken, is de voorwaarde dat je kunt fantaseren: dat je je iets voor kunt stellen. En steeds vaker merk ik dat dit lastig is voor veel kinderen. Het is bekend dat bij autistische kinderen de fantasieontwikkeling verstoord is: deze kinderen blijven heel concreet, spelen dingen na die ze hebben gezien maar voegen daar geen eigen fantasie aan toe. Het blijft als het ware een in scene gezet geheel, zonder eigenheid van het kind. Hierin zie je ook terug dat gebrek aan fantasiespel hand in hand gaat met problemen in sociaal contact: hoe meer een kind oefent in fantasiespel, hoe meer het kan leren zich in te leven in de ander.

Realistisch speelgoed: de valkuil

Maar ook kinderen zonder autisme hebben steeds vaker een gebrek aan fantasie. En ergens is dat ook begrijpelijk: we zitten in een digitaal tijdperk, met veel games, die ook nog eens steeds realistischer worden. Het onderscheid tussen fantasie en werkelijkheid wordt daardoor steeds vager. En er wordt daardoor minder gespeeld met fantasiemateriaal. Denk aan playmobil, poppenhuizen, winkeltjes, etc. Het materiaal waarin zelf een verhaal kan worden toegevoegd. Waarin een banaan een banaan kan zijn, maar net zo goed een telefoon, race-auto of pistool. Dat zelf toevoegen van fantasie aan het materiaal wordt nog eens extra lastig gemaakt omdat speelgoed, goedbedoeld, steeds realistischer wordt gemaakt. Had je vroeger een paar blokken, tegenwoordig is een LEGO pakket zo gedetailleerd, dat een politie-agent nog onmogelijk kan doorgaan voor een cowboy of wat dan ook.

Voeg fantasie toe in het spel!

Met andere woorden, het wordt juist dáárom steeds belangrijker om toch speciale aandacht te besteden aan het gebruiken van fantasie in het spel. Om hierin je kind uit te dagen out of the box te denken, om de mogelijkheden op te rekken. Want door te spelen met fantasie, ontdekt een kind mogelijkheden, bedenkt het oplossingen, kan het omgaan met angsten en andere heftige gevoelens, kan het oefenen met sociale situaties, verwerken van gebeurtenissen, kortom, leert en ontwikkelt het zich.

Fantasie helpt bij verwerken

Fantasie iets onnozels? Niet dus. Fantasie maakt slim en creatief. Fantasie is een hele belangrijke vaardigheid voor kinderen om (heftige) gebeurtenissen te verwerken. Door deze na te spelen, krijgt een kind meer grip op wat er gebeurd is en kan het leren omgaan met de gevoelens die daarbij vrijkomen. Het kan gebruikt worden in de voorbereiding van gebeurtenissen die hen te wachten staan, zoals een operatie. Uit onderzoek blijkt dat in dit geval een kind inderdaad minder angstig is voor de operatie. In fantasiespel leren kinderen hoe de wereld in elkaar zit en wat hun rol hierbinnen is. Fantasiespel maakt een kind creatiever, gelukkiger en socialer.

Fantasie in de klas

In de klas kan fantasie een rol spelen binnen het lesmateriaal. Het blijkt dat de aandacht van kinderen beter wordt gevangen als er iets afwijkends is: als er een verrassend element of een onrealistische situatie wordt toegevoegd in bijvoorbeeld een opdracht of les, trekt dit de aandacht van kinderen en verhoogt het de motivatie. Als er bijvoorbeeld aan de woordenschat en begrijpend lezen wordt gewerkt, blijkt dat kinderen dit beter doen met fantasieverhalen dan met realistische verhalen. Ook de oplossingen uit fantasieverhalen kunnen de kinderen gemakkelijker toepassen, dan bij realistische verhalen.

Willen begrijpen

Kinderen zijn van nature nieuwsgierig en leergierig. Het blijkt dat een kind ook sneller op onderzoek uit gaat als er iets is, wat niet aan hun verwachting voldoet: als er iets afwijkt, willen ze weten hoe dat komt. Fantasie prikkelt dit, waardoor kinderen als vanzelf gemotiveerd zijn om er achter te komen hoe de vork in de steel zit. Ze willen het begrijpen, verklaren, snappen. Door na te denken over bijvoorbeeld onrealistische oplossingen uit fantasiespel leert een kind de contrasten tussen wat er wel en niet mogelijk is. Dit stimuleert dus het ‘echte leren’ van kinderen.

Fantasie maakt creatief

Je ziet dit bijvoorbeeld ook een beetje terug in de natuurwetenschappen, waarin ook wordt gezocht naar verklaringen van wonderlijke verschijnselen en de grenzen van mogelijkheden worden afgetast. Niet voor niets spreken de experimentjes uit deze vakgebieden tot de verbeelding van kinderen. Denk aan Nemo, met eindeloze proefjes voor jong en oud. Hierin worden kinderen ook uitgedaagd om out of the box te denken, om niet de voor de hand liggende verklaringen te kiezen, maar echt te begrijpen hoe iets werkt.

Fantasie maakt slim

Misschien dient de fantasie in die zin ook wel de behoefte van de mens om alles maar te willen verklaren. Omdat er zoveel verschijnselen zijn, zoals de snelheid van het licht, atomen die je niet met het blote oog kunt zien, etc., die uitlokken om onderzocht te worden. Omdat de mens uiteindelijk wil weten hoe het universum in elkaar zit. Het gebruiken van fantasie en verbeelding is dus een rijkdom en broodnodig, ook voor de toekomst. Het biedt de bouwstenen voor sociaal, emotioneel en cognitief gezond functioneren!

Het Familieparadijs: een eerste indruk

Het Familieparadijs: een eerste indruk

Geen doorsnee binnenspeeltuin

Sinds een poosje is het Familieparadijs in Zwijndrecht geopend. Een vriendin tipte me hier over en nieuwsgierig als ik was, besloot ik eens een kijkje te nemen. Fosse is eens in de paar weken op maandag vrij, omdat hij teveel uren draait op school. Zo’n roostervrije maandag leek me een prima dag om eens de proef op de som te nemen met Fosse en Signe.

Dus stapten we op de fiets (hoera voor de mooie herfst!) en trapten onze weg naar de speelhal toe. Het is gelegen op een groot industrieterrein aan de rand van Zwijndrecht, met voldoende gratis parkeergelegenheid voor de deur. Voor fietsen zag ik echter (nog) niks staan, misschien komt er later nog een fietsenstalling.

Ander concept

De eerste indruk was dat het nog niet helemaal af was. Het oog als een soort kantoorgebouw als je binnenkomt, en ik vermoed dat er later nog energie wordt gestoken in de aankleding. De kassa is ook direct de keuken, waar je eten en drinken kunt bestellen. En natuurlijk entree moet betalen. Anders dan bij de regulieren binnenspeeltuinen, hanteert het Familieparadijs een concept waar je geld terug krijgt als je korter dan 2,5 uur blijft. Daar moet je zelf wel erg in hebben en daarom ook je bonnetje goed bewaren, want je wordt hier niet op gewezen door de medewerkers.

Kamers met speelgoed

Direct na de kassa loop je door een soort gang met kamers, waarin verschillend speelgoed is te vinden. En hier ging mijn hart wel sneller van kloppen, want dit is echt heel mooi materiaal: verschillende poppenhuizen, kastelen, piratenboten… Ik zag al meteen spullen die ik in mijn ‘droom spelkamer’ ook zo neer zou kunnen zetten. Het is materiaal dat uitnodigt tot fantasiespel, de rijkste en belangrijkste vorm van spelen in het opgroeien van kinderen. Dat het speelgoed in kamers is gezet maakt het wat knusser en overzichtelijker. Er staan tafels waar je aan kunt zitten, werken of eten. Maar hier heb ik wat dubbele gevoelens bij.

familieparadijs zwijndrecht

Kind speelt, ouder werkt…?

Enerzijds promoot het Familieparadijs hun mogelijkheden voor de volwassenen om te werken, hun laptop of smartphone aan het stopcontact te hangen en zo ongestoord hun gang te gaan terwijl de kinderen lekker spelen. Dat is een heerlijk idee en kan in sommige kamers best werken. Maar hier ligt ook direct een verbeterpunt voor deze speelplek, als je het mij vraagt.

Kwetsbaar speelgoed

Veel van het speelgoed is echt mooi, duur en kwetsbaar speelgoed. Bijvoorbeeld constructiemateriaal voor oudere kinderen (meccano) met schroefjes, moertjes en boutjes. Er ligt een prachtige doos op tafel, en hier liggen valkuilen op de loer. Want: het is onbeheerd, er is geen begeleiding vanuit de organisatie, geen voorbeelden (behalve het boekje), en het is vrees ik afwachten tot de spullen kapot gemaakt worden, kwijtraken of tot het gewoon één grote bende wordt waarbij alle materialen door elkaar zijn gegooid.

Leren spelen

Je kunt echt zien dat er nagedacht is over het soort speelgoed en de thema’s in de kamers, voor verschillende leeftijden. En daarin hebben ze een uniek concept, die volgens mij best succesvol kan worden. Maar, zoals ik ook helaas veel in de praktijk tegenkom: veel kinderen (en ook ouders) hebben nooit geleerd om te spélen. Het is niet vanzelfsprekend dat kinderen gaan spelen met het materiaal, daarbij respect hebben voor het materiaal, snappen wat ze er mee kunnen doen, en de materialen weer opruimen. En dan kan het gebeuren dat kinderen een beetje gaan grabbelen in het speelgoed, het was doelloos heen en weer schuiven, er eens een schop tegen geven, of gewoon alles omgooien, omdat ze niet weten wat ze kunnen doen.

familieparadijs zwijndrecht

Meespelen als ouders

Daar ligt een taak voor ouders, maar ook voor de organisatie. Het zou heel waardevol zijn als ouders en kinderen in deze setting echt samen gaan spelen. Spelen is essentieel voor de ontwikkeling van kinderen, en als kinderen goed kunnen spelen, is dit ontzettend preventief en helpend bij problemen. Maar als ouders het tegelijkertijd wordt aangeprezen om ‘lekker te werken, terwijl je kind speelt’, is het misschien voor sommige ouders niet vanzelfsprekend om met hun kinderen mee te doen. En dan heb je ook heel veel ouders die zelf nooit goed geleerd hebben om te spelen (met fantasie, en hun kind volgend in het spel), dus is het voor hen lastig om hun kind daarin te begeleiden.

Begeleidt spelen

Daar ligt dus een kans voor de organisatie. Op het moment dat ze iemand zien spelen, een voorbeeld zien maken, of zien hoe materiaal gebruikt kan worden, dan is het veel gemakkelijker om als kind erbij te komen zitten, aan tafel aan te sluiten en mee te doen. De medewerker kan aanmoedigen, suggesties geven, helpen als het niet lukt en tegelijkertijd letten op zorgvuldig gebruik van het materiaal. Want ik denk dat het geen kwaad kan als kinderen ook direct leren dat ze hun spullen netjes opruimen, of bijvoorbeeld de race-auto’s uitzetten om de batterijen te sparen als ze klaar zijn.

Thema’s en aankleding

Ik ben dus enthousiast over het concept, maar iets minder over de uitvoering. Maar ze zijn pas net begonnen, ik denk dat ze hierin nog veel kunnen aanpassen. De kamers zouden wat mij betreft ook nog verder aangekleed kunnen worden, wat gezelliger gemaakt worden. Bijvoorbeeld met zitzakken, vrolijke kleuren op de muren, en versieringen/accesoires die passen bij het thema.

familieparadijs zwijndrecht

Seksespecifiek speelgoed

Wat me trouwens opviel, was een strikte scheiding tussen ‘jongens’ en ‘meisjes’ speelgoed: de poppenhuizen waren allemaal roze en lila, en stonden in een andere kamer dan de piratenboten en ridderkastelen. Ook was er een ‘prinsesseskamer’, waarmee wordt gesuggereerd dat het materiaal op die kamer alleen voor meisjes bedoeld is. Voor mij mag deze scheiding achterwege blijven. Sekse-neutraal speelgoed, of gewoon het mengen van poppenhuizen met ridderkastelen lijkt me minder stigmatiserend voor de opgroeiende kinderen.

Speeltoestellen

In de grote ruimte waren de grote speeltoestellen, zoals trampolines, een luchtkussen, superleuke hobbeldieren, skelters en andere voertuigen, een voetbalkooi, een ballenkasteel met luchtpijpen en een compleet afsluitbare dreumes/peuterruimte. In de aparte kamers waren verder nog race-auto’s met een baan, houten garages, politie/brandweer, een keukentje en een kamer met constructiespeelgoed voor oudere kinderen.

Gericht op het hele gezin

Het Familieparadijs heeft daarnaast ook gezonde opties op de menukaart, wat ik een groot pluspunt vindt ten opzichte van de binnenspeeltuinen. Ze zijn echt aan het zoeken naar manieren om als gehele gezin gebruik te maken van hun mogelijkheden, en bieden daarom ook attracties/speelmateriaal aan voor oudere kinderen en volwassenen. En de mogelijkheid om bijvoorbeeld eigen eten mee te nemen of te laten bezorgen na 17.00u, daarmee scoor je wel punten bij veel gezinnen.

Verlengstuk van de huiskamer

Omdat het Familieparadijs ook een wisselend aanbod wil hebben in het speelgoed, zou je het kunnen zien als een soort verlengstuk van de huiskamer, of een speel-o-theek XL, waar je met mooi speelgoed aan de slag mag. Maar om dat materiaal écht tot zijn recht te laten komen, is meespelen en leren spelen onder begeleiding voor mijn gevoel wél een vereiste. Ik hoop van harte dat ze daarmee aan de slag gaan, dan kom ik zeker vaker terug!

Speelgoed, wat doe je ermee?

Speelgoed, wat doe je ermee?

Hoe voorkom je overspoelen door speelgoed? Vier tips.

 

“Toen ik nog zwanger was van Meia had ik, net als alle ouders, bepaalde voornemens voor het ouderschap. Zo vond ik speelgoed met ‘licht en geluid’ en van plastic maar schreeuwerige rommel die ik niet in mijn huis hoefde te hebben. Nu, zes jaar later, kijk ik om mij heen en zie een kakofonie aan kleuren en geluiden. Wat is er in die jaren mis gegaan? Is er eigenlijk wel iets misgegaan?”

 

Groot aanbod

Met speelgoed heb ik een beetje een haat-liefde verhouding opgebouwd door de jaren heen. Er is zoveel! En binnen dat ruime aanbod is het soms zoeken waar je goed aan doet. Waarop baseer je de keuzes van je speelgoed? En daarnaast: hoe werkt dat in de praktijk? Want je kunt zulke goede ideeën hebben, als het niet wordt uitgevoerd, loopt je hele ‘plan’ mis. Sowieso een dingetje hoor, ‘plannen’ met kinderen. Kun je beter niet doen geloof ik.

Gebrek aan bergruimte

We wonen in een huis met erg weinig bergruimte, dus was onze insteek: liever geen grote dingen, want die kunnen we toch niet kwijt. En drie keer raden wat er dan voor de verjaardag gegeven wordt: jawel, een kinderwagen en een mini-bakfiets. Tot zover het voornemen voor klein speelgoed. Het volgende streven was überhaupt niet te veel kopen. Hoofdreden was nog steeds de bergruimte, maar daarnaast waren we al snel lid geworden van de speel-o-theek (hierover een andere keer meer), waardoor we steeds (groot) speelgoed konden lenen én weer terugbrengen. Scheelde zeeën aan ruimte (en geld)!

Cadeaus

Maarja, opa’s, oma’s en Sinterklaas hebben hele andere voornemens kwamen we al snel achter. ‘Niet te veel’ werd krap geïnterpreteerd merkten we. Trots als zij zijn op hun kleinkroost, worden kosten noch moeite gespaard om hen in de watten te leggen. Met als gevolg dat we al na 1,5 jaar semi-noodgedwongen zes gigantische speelgoedkisten in elkaar timmerden om al het aangeschafte spul weg te werken. Om maar niet te spreken van de uitbouw die weer een paar jaar later volgde (oké oké die was heus niet voor al het speelgoed, maar toch).

Overspoeld

Die gigantische aanvoer van speelgoed had trouwens als gevolg dat er minder gespeeld werd. Ja echt. Door de overvloed aan speelgoed wordt er minder gespeeld. Niet zo gek ook trouwens, het werkt voor ons volwassenen net zo: als je in een overvolle kamer komt weet je ook niet meer waar je moet kijken en waar je moet beginnen. Zo werkte het bij onze kinderen ook.

Minder speelgoed = meer spelen

Dat merkte ik maar al te goed in de afgelopen vakantie, toen een ander kwartje viel. Ik zocht wat klein speelgoed uit voor tijdens de reis en tijdens de vakantie. Vanwege beperkte ruimte in de auto, moest ik selectief zijn. Dus een klein beetje playmobil, een paar auto’s en dat soort dingen. En wat bleek? Het beschikbare speelgoed, wat slechts een fractie was van alles thuis, werd intensief gebruikt. Er werd gespeeld! Dat was een eye-opener: teveel is een dood-doener.

Tips om je kind te laten spelen

En hoewel wij zelf weinig tot niets aanschaften, groeide onze spullenvoorraad en verbleekte de voornemens van eenvoudig, degelijk en kwalitatief speelgoed zonder al te veel poespas steeds meer naar de achtergrond. Om toch de kinderen tot spelen te laten komen, bedachten we wat trucs.

  1. Zeker bij de eerste jaren van onze kinderen, verstopten we na de verjaardagen en sinterklaas wat van het nieuwe speelgoed. Klinkt gemeen he? Maar gelukkig kunnen ze als ze zo klein zijn nog niet goed bijhouden wat ze precies hebben gekregen. We borgen daarom een deel op voor later. Zo bleef er op een later moment ook nog een moment van verrassing en ruimte voor nieuwe ervaringen, als we de cadeaus dan nogmaals gaven.
  2. In lijn op het voorgaande, borgen we sommig speelgoed uit het zicht op. We stopten ze hoog in hun kledingkast of in kastjes in hun kamer waar ze (expres) niet bij konden, zodat ze er om moesten vragen als ze het wilden hebben.
  3. Toen ik merkte dat onze kinderen écht niet meer speelden, maar alleen maar wat in de bakken rommelden en er van alles uithaalden zonder er naar te kijken, besloot ik dat er wat veranderd moest worden. We gingen naar ikea en kochten daar stapels opbergdozen in soorten en maten. Daarna volgde een weekend lang sorteren van al het speelgoed en deze op het neurotische af in elk hun eigen bakje stoppen. Op deze manier konden ze een bakje pakken met daarin één soort speelgoed, en hier vervolgens mee spelen. Dat klonk als een ideale situatie, maar ik merk dat hier nog wel haken en ogen aan zitten in de uitvoering (zie verderop).
  4. We wisselen speelgoed regelmatig: wat beneden staat verhuizen we naar boven, spullen uit de kast worden tijdelijk beneden gezet. Wat al een tijd niet wordt gebruikt, gaat de kast in. Zo prikkel je steeds opnieuw je kind. Voorwaarde is dan wel dat je je spullen netjes bij elkaar moet houden.

Verlanglijstjes

Het werken met lijstje.nl voor het aanmaken van de verlanglijstjes van je kinderen werkt praktisch en zorgt ervoor dat je dubbele cadeaus vermijdt en zelf een beetje kunt sturen in wat er wordt gegeven. Toch blijft dat lastig, omdat mensen soms hun eigen interpretatie op de spullen geven of van het lijstje afwijken.

Uit het speelgoed groeien

Dan heb je nog het probleem dat kinderen uit speelgoed groeien. Zo zit je na een jaar met een berg babyspeelgoed waar niet naar wordt omgekeken. En zo’n zes jaar lang had ik ideeën voor een soort speelgoedruilbeurs, maar dit komt tot op heden niet van de grond (meteen een stille oproep aan mensen die zich geroepen voelen dit even te organiseren!).

Wegdoen van speelgoed

Zo hakte ik afgelopen weekend, na drie keer mijn nek bijna te breken over rondslingerende poppetjes, balletjes en andere prullaria, een knoop door: weg ermee! Er wordt niet (meer) mee gespeeld, ligt alleen maar in de weg en zorgt voor irritaties en onnodige opruimtijd. Dus pakte ik een rol vuilniszakken en sorteerde al het babyspeelgoed dat we door de jaren heen hebben verzameld. In totaal drie vuilniszakken vol en wat losse dingen daarnaast stonden vervolgens klaar om weg te doen naar de kringloop.

Sorteren, uitzoeken, opruimen…

De volgende uitdaging ligt in het sorteren van al het overige speelgoed. Ligt het aan mijn kinderen? Er is een onverhuld talent voor in no-time alle sorteren bestaand speelgoed als een soort grote blender door elkaar te husselen en in tig verschillende opbergplekken te stoppen. Hoe vaak ik niet ochtenden lang potloden en stiften heb gesorteerd, stapels papier heb gemaakt en puzzels in de goede doos heb teruggestopt… om gek van te worden! En met iedere keer spraken we (uiteraard) af dat er nu wél goed op werd gelet, etc. etc. (je kent het wel). Maar tot op heden lijkt het niet te lukken.

Zorg dragen

Ik vind het belangrijk dat ze leren zorg te dragen voor hun spullen, maar het lijkt wel lastiger te worden naarmate er meer beschikbaar is. Het lijkt ze iets te geven in de trant van ‘iets kwijt? dan pak ik toch wat anders’ of ‘kapot? ik heb toch nog genoeg’. Een soort nonchalance, en dat irriteert me. Een les die ik van belang vind is namelijk dat je zuinig bent, dat je dankbaar bent voor wat je hebt. Gretigheid en inhaligheid en daarmee dus verwend gedrag zijn eigenschappen waarmee ik (en dus ook mijn kinderen) liever niet mee in verband word gebracht.

Overzicht houden

Met het vieren van Meia’s verjaardag voor de deur, was ‘plaatsmaken voor het nieuwe’ (jemig wat klinkt dat decadent!) een vereiste. Tijdens het uitzoeken en opruimen mijmerde ik over hoe ik het ooit voor me zag: kleine beetjes speelgoed, van goede kwaliteit, overzichtelijk, zodat het gepakt kan worden en weer opgeruimd zoals bedoeld. Ik besloot dat het nog niet te laat was. Wegdoen wat overbodig was, was stap 1. Ondertussen dacht ik aan de volgende stappen. Eén daarvan is grondig uitzoeken van het huidige speelgoed en deze weer sorteren. Want, zoals ik uit ervaring leerde: less is more! En wat er dan overblijft ga ik goed opbergen, zodat het overzicht blijft.

Spelkamer

Het speelgoed dat incompleet, stuk of ongebruikt is gaat weg. Of naar de kringloop of verkopen of weggeven, we zien wel. Ook kan ik een deel van het ongebruikte of ontgroeide speelgoed gebruiken voor de praktijk. Er komen immers dagelijks kinderen bij ons, soms in gezelschap van (jongere) broertjes en zusjes die soms zoet gehouden willen worden. En een van mijn dromen is ook een spelkamer in de praktijk, dus wie weet krijgt het speelgoed een nieuwe bestemming in die richting.

Activiteitenboek

En een laatste, ambitieuze stap die ik wil nemen is het maken van een soort activiteitenboek. Met foto’s van alle beschikbare spullen, spellen en speelgoed of andere activiteiten die gedaan kunnen worden. Op school werken ze met een planbord, en dat gaat naar mijn idee heel goed. Ik hoop met een activiteitenboek hetzelfde te kunnen bereiken: bewust kiezen voor een activiteit, deze afmaken en weer opruimen. Dat wordt nog een uitdaging, ik ben nog in de brainstormfase over de uitvoering hiervan, maar ik hou je op de hoogte.